Meta kont żgħir u kien jiġi z-ziju Ġiġi mill-Awstralja, l-familja kienet tkun f’għors sħiħ. Preparamenti, fejn ser joqgħod, għand min ser jiekol, fejn ser noħduh u x’ karozza ħa nlestulu… Iz-ziju Ġiġi emigra imma saqajh baqgħu ankrati hawn. Huwa u l-mara, z-zija Mananni u l-kuġini Manuel, Miriam u Terry konna narawhom mħux ħażin minkejja l-bogħod.
Iz-ziju Ġiġi kien figura paterna għal ħutu u għalina, kienet persuna li tgħaqqad u tibbilanċja u l-kelma tiegħu ma mar ħadd lura minnha. L-aħħar li rajtu kien meta ġie jara lil zija oħra Ċettina li kienet waslet f’ xifer il-mewt bil-marda li kellha. Sa sena u ftit wara kellu jitlaq hu ukoll fl-istess ġurnata li miet missieru, in-nannu Salvu – s-sebgħa ta’ Jannar, flok epifanija u rigali, il-familja ġarrbet darbtejn telfa kbira. Bħallikieku l-elfejn u ergħba bil-qtil makabru ta’ Lino, il-mewt taz-zija Cettina, u tan-Nanna Giuseppa ma kienux bizzejjed, sena kwieta imbagħad il-mewt tiegħu għal għarrieda fil-bidu tal-elfejn u sitta.
L-istess għal għarrieda seħħet il-mewt ta’ ibnu l-kuġin il-kbir Manuel li kien hawn għal btala, ġie għal Santa Marija li ma rax. Ra l-istatwa ta’ Kristu Irxoxt li ħallas hu biex ra l-għada l-Irxoxt innifsu… Ta’ tmienja u erbgħin sena telaq u ħalliena bla ma qal jew vaża lil ħadd hekk ħabta u sabta bħal missieru… bla kliem u sliem… fil-familja Ta’ Dovik kultant hija abitudni li tkun titkellem u imbagħad tagħlaq argument u ftit wara tallarga u titlaq u lil min tħalli jibqa’ jistaqsi kif dan telaq bla hoss, donnu fil-mewt uħud minna hekk ukoll hemm miktub għalihom.
Manuel kien il-kuġin il-kbir, s-sinċerita tiegħu, l-wiċċ ahmar tiegħu u dik d-daħka huma sintomatiċi maz-ziju Ġiġi u jekk insemmi lilu ma nistax ma nsemmix z-ziju Ġiġi. Kien jixbħu fil-karattru ghalkemm fil-forma taz-zija Mananni.
Iz-ziju Ġiġi kellu appartament fil-parti ta’ ġewwa tal-Qbajjar, kellu veduta stupenda minn wara ta’ baħar biss mingħajr bini invażiv li jgħatti l-veduta. Iz-ziju Ġiġi kien iħobb jiċċaċra u kien iġibhom ma nafx minn fejn bħal meta kien jgħidli quddiem iz-zija Mananni li hi kienet tittantah fl-għerusija u mhux hu, li kienet toqgħod issaffarlu… u hi tgħidlu mur ‘l hemm….
Darba kont għandhom Marsalforn u kien inżul ix-xemx u qalli inix nisma’ ħoss, jien ta’ tifel li kont ftaħt par widnejn u għidtlu li ma kont qed nisma’ xejn, qalli ‘ismagħha ttextex’ u jien għidtlu ‘xiex?’ Qalli: ‘Ix-xemx, messet mal-ilma’…
Friday, August 20, 2010
Thursday, July 22, 2010
Iz-Zija Mananni
Għad inrid insib lil xi ħadd jitbissem u jdaħħaq daqs iz-zija Mananni. Propjament iz-zija Mananni hija l-pro-zija, oħt nannti pero għalija kienet iz-zija jew iktar... In-nanna paterna ma niftakarhix… mietet meta kelli sentejn u kull ma għandi tagħha huwa biss il-ħjiel.
Pero z-zija Mananni nafha tajjeb ferm. Kull meta kont naraha kont inrid nitbissem, u meta xi darba kont inkun bil-buri kull ma kelli bżonn hu li ngħaddi minn Strada St Ursola u nħares lejn id-dar taz-zija Mananni. Il-buri kienu jgħaddu dritt. B’zewġ kelmiet kienet taqsmek bid-daħq. Darba naf li rajtha tibki... meta miet żewgha Leli ta’ Zerreck. Ħajjet iz-zija Mananni kienet ddur ħafna mal-Katidral u ta’ l-iljun, il-pompa tal-petrol fi pjazza Savina u d-dar tagħha biswit taz-zija Dola li kienet biswit tal-bużnanna Katarin li kienet biswit tan-nanna. Tlett aħwa bniet u ommhom feles bejniethom kienu joqgħodu bieb ma bieb. Din il-viċinanza ġabet rabta naturali u sal-lum is-sekondu kuġini huma bħal kuġini u l-ikbar ħbieb.
Insomma din iz-zija Mananni kienet l-imqarba u li taqta’ t-trampi sa minn meta kienet żgħira, jekk nibdew ma nispiċċaw qatt. Meta kibret bdiet tbati mid-dimentia, pero l-mod ċajtier tagħha ma nesitux u baqa’ magħha tista’ tghid sa’ l-aħħar nifs... Iz-zija ġejja minn ġenerazzjoni akkanita fuq dak kollu li kienu jemmnu fih, speċjalment ir-reliġjon, il-politika u l-partit tal-iljun. Dik l-aqwa festa u dak l-aqwa partit kienet tgħid għal Santa Marija u ta’ l-iljun. Darba minnhom kienet Santa Marija u iltqajt magħha fit-tieqa li kellha tas-salott, kienu qed jisparaw murtali mhux ħażin u hi bid-dimentia staqsitni minn kien qed jispara, jiena għidtilha mhux ta’ l-istilla! Ma kinitx kelma għax bdiet sejra kemm kien hemm storbju, xi ksuħat kif qażżu kull ma hawn. Ma damitx għax bid-dimentia reġgħet staqsitni min kien qed jispara, din id-darba għidtilha tal-iljun! Ma kinitx kellma kemm bdiet tikkumplimenta, kemm kienu qawwijin, murtali sħaħ u sodi u l-aqwa waħda kienet meta qaltli x’melodija....!
Darba oħra ratni liebes qalziet three quarters u minn taħt l-ilsien staqsiet lil bintha Rina kemm kont kbirt u ħriġt mill-qalziet u miskin kif ommu ma xtratlux qalziet ieħor. Tista’ taħseb kemm dħaqna. Iz-zija Mannanni trabbiet f’epoka oħra fejn il-jeans ukoll kien vulgari u mhux ta’ min jintlibes...
Meta għalqet id-disgħin sena, n-nepputija tagħa Maria staqsietha kemm kienet għalqet snin, hi lventa lventa irrispondietha sittin... Maria biss biss kellha iktar minn sittin...
Iz-zija Mannani kienet tqanqal tbissima b’mod sempliċi mingħajr ħafna teatrini... meta mietet miet il-link tiegħi ma nannti li kull ma għandi tagħha ħjiel... z-zija ġgħalitni nitbissem anke f’mewtha u ma ħallitnix nibkiha għax fl-istess ħin li mietet sirt naf li bdiet ħajja oħra u li nista’ inkun missier...
Pero z-zija Mananni nafha tajjeb ferm. Kull meta kont naraha kont inrid nitbissem, u meta xi darba kont inkun bil-buri kull ma kelli bżonn hu li ngħaddi minn Strada St Ursola u nħares lejn id-dar taz-zija Mananni. Il-buri kienu jgħaddu dritt. B’zewġ kelmiet kienet taqsmek bid-daħq. Darba naf li rajtha tibki... meta miet żewgha Leli ta’ Zerreck. Ħajjet iz-zija Mananni kienet ddur ħafna mal-Katidral u ta’ l-iljun, il-pompa tal-petrol fi pjazza Savina u d-dar tagħha biswit taz-zija Dola li kienet biswit tal-bużnanna Katarin li kienet biswit tan-nanna. Tlett aħwa bniet u ommhom feles bejniethom kienu joqgħodu bieb ma bieb. Din il-viċinanza ġabet rabta naturali u sal-lum is-sekondu kuġini huma bħal kuġini u l-ikbar ħbieb.
Insomma din iz-zija Mananni kienet l-imqarba u li taqta’ t-trampi sa minn meta kienet żgħira, jekk nibdew ma nispiċċaw qatt. Meta kibret bdiet tbati mid-dimentia, pero l-mod ċajtier tagħha ma nesitux u baqa’ magħha tista’ tghid sa’ l-aħħar nifs... Iz-zija ġejja minn ġenerazzjoni akkanita fuq dak kollu li kienu jemmnu fih, speċjalment ir-reliġjon, il-politika u l-partit tal-iljun. Dik l-aqwa festa u dak l-aqwa partit kienet tgħid għal Santa Marija u ta’ l-iljun. Darba minnhom kienet Santa Marija u iltqajt magħha fit-tieqa li kellha tas-salott, kienu qed jisparaw murtali mhux ħażin u hi bid-dimentia staqsitni minn kien qed jispara, jiena għidtilha mhux ta’ l-istilla! Ma kinitx kelma għax bdiet sejra kemm kien hemm storbju, xi ksuħat kif qażżu kull ma hawn. Ma damitx għax bid-dimentia reġgħet staqsitni min kien qed jispara, din id-darba għidtilha tal-iljun! Ma kinitx kellma kemm bdiet tikkumplimenta, kemm kienu qawwijin, murtali sħaħ u sodi u l-aqwa waħda kienet meta qaltli x’melodija....!
Darba oħra ratni liebes qalziet three quarters u minn taħt l-ilsien staqsiet lil bintha Rina kemm kont kbirt u ħriġt mill-qalziet u miskin kif ommu ma xtratlux qalziet ieħor. Tista’ taħseb kemm dħaqna. Iz-zija Mannanni trabbiet f’epoka oħra fejn il-jeans ukoll kien vulgari u mhux ta’ min jintlibes...
Meta għalqet id-disgħin sena, n-nepputija tagħa Maria staqsietha kemm kienet għalqet snin, hi lventa lventa irrispondietha sittin... Maria biss biss kellha iktar minn sittin...
Iz-zija Mannani kienet tqanqal tbissima b’mod sempliċi mingħajr ħafna teatrini... meta mietet miet il-link tiegħi ma nannti li kull ma għandi tagħha ħjiel... z-zija ġgħalitni nitbissem anke f’mewtha u ma ħallitnix nibkiha għax fl-istess ħin li mietet sirt naf li bdiet ħajja oħra u li nista’ inkun missier...
Saturday, April 3, 2010
Riflessjonijiet...
L-Għid il-Kbir...
L-Għid il-Kbir għandha għalija tassew tifsira speċjali u l-funzjoni ta’ Sibt –il Għid l-iktar waħda għal qalbi u minkejja li fgat bl-allerġija xorta sejjer għax ma nkunx inrid nitlifha. U minkejja li kemmxejn twila bħala funzjoni u l-Isqof kultant bħala jitlef l-arloġġ tibqa l-funzjoni li iġġibni l-eqreb lejn il-fidi. Warajha għalija hemm dik tal-Ġimgħa l-Kbira...
Ma jfissirx li nsegwi kelma b’kelma li jkun jintqal għaliex sabiex tkun qrib il-fidi ma tistax ma terħix din id-dinja u timraħ fl-intern u fl-itqal ħsibijiet li wieħed jista’ jkollu.
Bħalissa l-knisja għaddejja minn burraxxka u minn sfidi kbar li tagħmel tajjeb taffrontahom u ma twarrabhomx kif forsi għamlet fil-passat... intenzjonalment jew le...
Iż-żgħożija...
Jumejn oħra ngħalaq tmienja u għoxrin u verament kemm jgħaddi iż-żmien... Fil-kunsill għandna żewġ gruppi ta’ żgħażagħ li vera jaħdmu u jħabirku. Dejjem emmint li ż-żgħażagħ huma ċittadini eżemplari... u dawn iż-żewġ gruppi jikkonfermawh. Hawn min jgħidli għadni żgħir u jista’ jkun pero għalija l-eta taż-żgħożija tieqaf madwar il-ħamsa u għoxrin sena kif konna nqisu l-eta għall-movimenti taż-żgħażagħ sa ftit ilu. Inkun nalludi ruħi li jekk naħseb li qisni wieħed ta’ sittax, tmintax jew għoxrin sena. Il-ħajja hija mixja u kull sena fiha l-apprezzament tagħha.
Is-sebgħa u għoxrin sena ta’ ħajti tibqa’ memorabbi għax fiha żżewwiġt, ilħaqt sindku, president tar-reġjun ta’ Għawdex u membru sħiħ tal-Kumitat tar-Reġjuni (UE). It-tmienja u għoxrin għadha ġejja u nittamaw li tkun tajba... f’kull sena niżbalja f’xi ħaġa... imma nsomma issa naraw.
Jgħidulek trid tibqa’ żgħażugħ fl-ispirtu... forsi veru pero hawn minn jużaha bħala pretest biex ma jikber qatt...
Il-politika...
Il-politika attiratni u segwejtha minn ċkuniti... f’Lulju li ġej nagħlaq sena mill-ġurament tiegħi ta’ sindku wara l-vot popolari tas-sitta ta’ Ġunju 2009. Kienet sena impenjattiva ħafna għalija u mimlija sfidi. Jidhirli li wettaqna numru ta’ inizjattivi ġodda li qed jew ser iħallu frott kif ukoll ħejjejna xi proġetti għat-tul. Irnexxielna ukoll f’disa’ xhur naqtgħu l-iżbilanċ finanzjarju il-famuż deficit b’ żewġ terzi u dan grazzi għal ammont ta’ miżuri li kellna nieħdu. Hija sena preparatorja għat-tliet snin li ġejjin... Inridu nagħtu rendikont ta’ ħidmietna... Żgur li baqa’ x’inwettqu... Nispera li qed inkunu ċari fil-viżjoni tagħna...
L-Għid il-Kbir għandha għalija tassew tifsira speċjali u l-funzjoni ta’ Sibt –il Għid l-iktar waħda għal qalbi u minkejja li fgat bl-allerġija xorta sejjer għax ma nkunx inrid nitlifha. U minkejja li kemmxejn twila bħala funzjoni u l-Isqof kultant bħala jitlef l-arloġġ tibqa l-funzjoni li iġġibni l-eqreb lejn il-fidi. Warajha għalija hemm dik tal-Ġimgħa l-Kbira...
Ma jfissirx li nsegwi kelma b’kelma li jkun jintqal għaliex sabiex tkun qrib il-fidi ma tistax ma terħix din id-dinja u timraħ fl-intern u fl-itqal ħsibijiet li wieħed jista’ jkollu.
Bħalissa l-knisja għaddejja minn burraxxka u minn sfidi kbar li tagħmel tajjeb taffrontahom u ma twarrabhomx kif forsi għamlet fil-passat... intenzjonalment jew le...
Iż-żgħożija...
Jumejn oħra ngħalaq tmienja u għoxrin u verament kemm jgħaddi iż-żmien... Fil-kunsill għandna żewġ gruppi ta’ żgħażagħ li vera jaħdmu u jħabirku. Dejjem emmint li ż-żgħażagħ huma ċittadini eżemplari... u dawn iż-żewġ gruppi jikkonfermawh. Hawn min jgħidli għadni żgħir u jista’ jkun pero għalija l-eta taż-żgħożija tieqaf madwar il-ħamsa u għoxrin sena kif konna nqisu l-eta għall-movimenti taż-żgħażagħ sa ftit ilu. Inkun nalludi ruħi li jekk naħseb li qisni wieħed ta’ sittax, tmintax jew għoxrin sena. Il-ħajja hija mixja u kull sena fiha l-apprezzament tagħha.
Is-sebgħa u għoxrin sena ta’ ħajti tibqa’ memorabbi għax fiha żżewwiġt, ilħaqt sindku, president tar-reġjun ta’ Għawdex u membru sħiħ tal-Kumitat tar-Reġjuni (UE). It-tmienja u għoxrin għadha ġejja u nittamaw li tkun tajba... f’kull sena niżbalja f’xi ħaġa... imma nsomma issa naraw.
Jgħidulek trid tibqa’ żgħażugħ fl-ispirtu... forsi veru pero hawn minn jużaha bħala pretest biex ma jikber qatt...
Il-politika...
Il-politika attiratni u segwejtha minn ċkuniti... f’Lulju li ġej nagħlaq sena mill-ġurament tiegħi ta’ sindku wara l-vot popolari tas-sitta ta’ Ġunju 2009. Kienet sena impenjattiva ħafna għalija u mimlija sfidi. Jidhirli li wettaqna numru ta’ inizjattivi ġodda li qed jew ser iħallu frott kif ukoll ħejjejna xi proġetti għat-tul. Irnexxielna ukoll f’disa’ xhur naqtgħu l-iżbilanċ finanzjarju il-famuż deficit b’ żewġ terzi u dan grazzi għal ammont ta’ miżuri li kellna nieħdu. Hija sena preparatorja għat-tliet snin li ġejjin... Inridu nagħtu rendikont ta’ ħidmietna... Żgur li baqa’ x’inwettqu... Nispera li qed inkunu ċari fil-viżjoni tagħna...
Subscribe to:
Posts (Atom)
